SGK teşvikleri kapsamında yatırım teşvik belgesi bulunan ve yatırımlarda devlet desteği kapsamında 16322 sayılı kanun maddesiyle işveren prim desteğinden yararlanan ve 1’nolu listede yer alan işletme aynı zamanda 46486’nolu %6 prim desteğinden yararlanabilir mi?
Sayılı Listede belirtilen yerlerde faaliyette bulunan işyerleri SGK aylık prim hizmet belgesinde 46486 kanun numarasını,( II) Sayılı Listede belirtilen yerlerde faaliyette bulunan işyerleri SGK aylık prim hizmet belgesinde 56486 Kanun numarasını, (III) Sayılı Listede belirtilen yerlerde faaliyette bulunan işyerleri SGK aylık prim hizmet belgesinde 66486 Kanun numarasını seçmeleri durumunda, 5 puanlık sigorta primi Hazine desteğine ilave olarak prime esas kazanç alt sınırı üzerinden 6 puanlık prim indiriminden de yararlanabileceklerdir.
Yıllık beyanname ile bildirilecek gelirlere ilişkin indirimler Gelir Vergisi Kanunu’nun 89. maddesi ile diğer kanunlarda belirtilmiştir. Gelir vergisi matrahının tespitinde gelir vergisi beyannamesinde bildirilecek gelirlerden indirimlerin yapılabilmesi için yıllık beyanname ile bildirilecek bir gelirin bulunması ve yapılacak indirimlerin ilgili mevzuatta belirtilen şartları taşıması gerekmektedir.
Ücret gelirine ilişkin verilecek gelir vergisi beyannamesinde vergi matrahının tespitinde bildirilecek gelirlerden aşağıdaki indirimler yapılabilir:
Hayat/şahıs sigorta primleri,
Eğitim ve sağlık harcamaları,
Engellilik indirimi (Bu indirimden bakmakla yükümlü olduğu engelli kişi bulunan hizmet erbabı da yararlanır.),
Beyan edilecek gelirden sınırlı olarak indirilebilecek bağış ve yardımlar ile tamamı indirilebilecek bağış ve yardımlar,
Sponsorluk harcamaları,
Cumhurbaşkanınca başlatılan yardım kampanyalarına yapılan ayni ve nakdi bağışlar,
İktisadi işletmeleri hariç, Türkiye Kızılay Derneğine ve Türkiye Yeşilay Cemiyetine makbuz karşılığı yapılan nakdi bağış ve yardımlar,
Bireysel katılım yatırımcısı indirimi,
Diğer kanunlara göre tamamı indirilecek bağış ve yardımlar.
SORU 1: E-devletle entegre olan uygulama hangi tür ödeme ve aylıklarda kolaylık sağlamaktadır?
CEVAP: • Hak sahibinin hesabında 1 (bir) yıl süre ile hareket görmediğinde Kuruma iade edilen gelirler/aylıklar, • Emekli aylıkları ile günlük ödemeleri, toptan ödemeler, 4C ikramiye ile ikramiye farkları, Ek Ödeme (Tütün İkramiyesi) ve Eğitim Öğretim Yardımları, Geçici İş Göremezlik Ödeneği, Emzirme Yardımı, Cenaze Ödeneği, Şahıs Sağlık Ödemeleri, prim iadeleri vb. gibi sigortalıların T.C. Kimlik Numarasına yapılan ödemeler.
SORU 2: Emekli aylığım veya ödememin bankadan iade olması halinde ne yapmam gerekiyor?
CEVAP: Herhangi bir Sosyal Güvenlik Merkez birimine giderek ya da E-Devlet üzerinden talepte bulunarak iade olan emekli aylığınızın veya ödemenizin tarafınıza ödenmesini sağlayabilirsiniz.
SORU 3: Emekli aylığımın iade olması halinde emekli aylığımı hangi bankadan ve ne zaman alabilirim?
CEVAP: Vakıfbank, Halkbank, Ziraat Bankası, Akbank, Burgan Bank, Denizbank, Fiba banka, Şekerbank, Ekonomi Bankası, Garanti Bankası veya Yapı Kredi Bankasında hesabınız varsa bu hesabınızı Sosyal Güvenlik Merkez birimleri ya da E-Devlet üzerinden tanımlayarak iade olmuş emekli aylığınızın hesabınıza tekrar yatırılmasını sağlayabilirsiniz. Adı geçen 11 bankada hesabınız yoksa T.C. Kimlik Numaranız ile iade olmuş emekli aylığınızı PTT’ den alabilirsiniz.
SORU 4: Ödemem hesabıma aktarıldığında haberim olacak mı?
CEVAP: Herhangi bir Sosyal Güvenlik Merkez birimine gidip işlem yaparken ya da E-Devlet şifresiyle on-line olarak talepte bulunurken cep telefonu numaranızı ve mail adresinizi vermeniz halinde ödeme hesabınıza aktarıldığı anda kısa mesaj ve e-mail aracılığıyla tarafınıza bilgi verilecektir.
SORU 5: İlgili ödeme talebimin hangi aşamada olduğunu E-Devlet aracılığıyla takip edebilir miyim?
CEVAP: E-Devlet aracılığı ile işlem yaparken ödeme talebinizin hangi aşamada olduğunu takip edebilirsiniz.
6111 /4447 sayılı kanunun 10. maddesi ile 27103 sayılı kanunun 19.maddesinde tüm şartlar uygun olduğu taktirde ortalama ilave istihdam hesaplama kural ve yöntemleri aynı mıdır veya farklılıklar var mıdır?
6111 ilave istihdam teşvikinden faydalanma şartlarını sigortalılar ve işverenler açısından değerlendirmek yerinde olacaktır.
İşveren Yönünden 6111 Teşviki;
Aylık prim ve hizmet belgesi Kuruma yasal süresinde verilmiş olmalı,
Primler yasal süresi içinde ödenmeli,
Kayıt dışı sigortalı çalıştırılmamalı,
Borcu varsa, bu borçlar yapılandırılmış veya taksitlendirilmiş olmalı,
Prim, idari para cezası ve bunlara ilişkin gecikme zammı ve cezası borcu bulunmamalı,
Yararlanma süreleri erkeklere ve kadınlara, sahip olunan belgelere ve yaşa göre değişmektedir.
01/03/2011 ila 31/12/2020 tarihleri arasında işe alınmış olmalı,
18 yaşından büyük olmalı,
İşe alındığı tarihten önceki 6 aylık dönemde işsiz olmalı,
Ortalama sigortalı sayısına ilave çalıştırılmalı.
Kadın sigortalılar açısından öncelikli olarak 18 yaşından büyük olma şartı aranırken, teşvikten faydalanılacak erkek sigortalı için 18-29 yaş şartı aranmaktadır.
29 yaşından büyük erkek sigortalılar için İŞKUR kaydı aranmakla birlikte 6 ay süre ile yine teşvik imkânı getirilmiştir.
4447 Sayılı Kanun’un Geçici 19 uncu Maddesinde Yer Alan Prim Desteğinden Yararlanılmasına İlişkin Usul ve Esaslar 4447 sayılı Kanunun geçici 19 uncu maddesinde yer alan prim desteğinden yararlanılabilmesi için,
Sigortalı yönünden;
a) 1/1/2018 ile 31/12/2020 tarihleri arasında işe alınmış olması,
b) Türkiye İş Kurumu’na kayıtlı işsiz olması,
e) İşe giriş tarihinden önceki üç aylık sürede toplam on günden fazla 5510 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) ve (c) bentleri kapsamında Sosyal Güvenlik Kurumuna bildirilmemiş olmaları ve isteğe bağlı sigortalılık hariç 5510 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının
(b) bendi kapsamında sigortalı olmamaları,
İşyeri yönünden;
d) Özel sektör işverenine ait olması,
e) Sigortalının işe alındığı yıldan bir önceki takvim yılında işe alındığı işyerinden Kuruma bildirilen aylık prim ve hizmet belgelerinde veya muhtasar ve prim hizmet beyannamesinde kayıtlı sigortalı sayısının ortalamasına ilave olarak çalıştırılması,
f) Aylık prim ve hizmet belgesinin veya muhtasar ve prim hizmet beyannamesinin yasal süresi içinde Kuruma verilmesi,
g) Tahakkuk eden primlerin yasal süresi içinde ödenmesi,
h) Yasal ödeme süresi geçmiş sigorta primi, işsizlik sigortası primi, idari para cezası ile bunlara ilişkin gecikme cezası ve gecikme zammı borçlarının bulunmaması,
ı) Çalıştırdığı kişileri sigortalı olarak bildirmediği veya bildirdiği
Yatırımlarda Devlet Yardımları Hakkında Kararlar Çerçevesinde Uygulanan Sigorta Primi Teşviki
Yasal Dayanak:
5510 sy. Kn. Ek 2. md. Yatırımlarda Devlet yardımları hakkında kararlar çerçevesinde düzenlenen teşvik belgeleri kapsamında gerçekleştirilecek yatırımlarla sigortalıları istihdam eden özel sektör işverenleri, söz konusu kararlarda belirtilen sürede, prime esas kazanç alt sınırı üzerinden hesaplanan sigorta primlerinin; işveren hisselerinin tamamına veya Bakanlar Kurulunca belirlenen illerde işveren hisseleri ile birlikte sigortalı hisselerinin tamamı tutarında teşvikten yararlanabilir.
Teşvikten yararlanma şartları;
Teşvik belgesi alınmış olması, Teşvik belgesinin tamamlama vizesinin yapılmış olması, ( Gemi yatırımları hariç)
Aylık prim ve hizmet belgelerinin Kuruma yasal süresi içerisinde verilmesi ve primlerin yasal süresinde ödenmesi,
İşverenin Türkiye geneli prim, idari para cezası ve bunlara ilişkin gecikme zammı ve cezası borcunun bulunmaması/ borçlarının çeşitli kanunlar gereğince yapılandırılmış veya taksitlendirilmiş olması ve bu yapılandırmanın/taksitlendirmenin devam ediyor olması,
Yasal ödeme süresi geçmiş vergi borcunun bulunmaması,
e-Borcu Yoktur aktivasyonu için başvuruda bulunulması,
Kayıt dışı sigortalı çalıştırılmaması ya da sahte sigortalı bildiriminde bulunulmaması
Otellerin erken rezervasyon adı altında aldıkları otel ücretlerin faturalandırma tarihi, süreci ve muhasebe kayıtları nasıl olmalıdır?
Erken rezervasyon için para alınıyor ise;
————————- / ———————–
100/102/108 (B)
340 (A)
kaydı yapılır.
————————- / ———————–
Hizmet verildik den sonra ise düzenlenen fatura
————————- / ———————–
340(B)
600(A) 391(A)
kaydı yapılır.
————————- / ———————–
Bir ilaç firmasında bağımlı olarak çalışıyorum. Firmamız bazı ürünleri yurt dışından ithal etmekte bazı ürünleri de yurt içinde fason üreticide ürettirerek ecza depolarına satmaktadır. Geri kazanım katılım payına ilişkin usul ve esasları okuduğumda ilaçlar ve ikincil ambalajlar için piyasaya süren olarak beyan sorumluluğumuz olduğunu anlıyorum. Ancak buna ilişkin muhasebe kaydı nasıl olmalıdır?
Uygulaması yeni olan bu işlemlerin belirlenmiş bir muhasebe kayıt sistemi yoktur.
Gekap bedelleri için fatura düzenlenmesi gerekir.
Düzenlenen fatura 600 hesapta alt hesap açılarak kayıtlara alınır.
Firmamız esas faaliyet konusu olan poşet karton koli askı ve benzeri ürünlerini imalatçıdan alıp firmalara ticari mal olarak toptan satışını yapmaktadır. Geri kazanım beyannamesi vermek zorunda mıdır?
Bahsettiğiniz ürünlerin satışı için GEKAP beyanı verilemez.
Ancak söz konusu malların satışında(sevkinde) ambalaj malzemesi olarak Kullandığınız koliler için GEKAP beyanı verilir.
Toptan ve perakende tekstil ürünü satan bir şirket ürünü için baskılı ya da baskısız ambalaj satın almasa da boş geri kazanım katkı payı beyannamesi verecek mi?
Ambalaj faturasız alınmaz. Alınmış ise firmada kayıt dışılığın ispatı olur.
Satılan tekstil ürünleri için kullanılan karton kutu, koli veya diğer ambalaj malzemesi için GEKAP beyanı verilecektir.
Çevre ve Şehircilik Bakanlığı bilgi yazısı
GEKAP Usul ve Esasları yayımlanmıştır.
31/12/2019 tarihli ve 30995 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Geri Kazanım Katılım Payına İlişkin Yönetmelik’in 6 ncı maddesi birinci fıkrasının (c) bendi gereği, Çevre Kanunu’nun ek-1 sayılı listesindeki ürünlere ve bu Yönetmeliğin uygulanmasına ilişkin tanımlayıcı ve açıklayıcı hususlar Bakanlığımızca belirlenmiş olup “Geri Kazanım Katılım Payına İlişkin Yönetmeliğin Uygulanmasına Dair Usul Ve Esaslar” 07.02.2020 tarihli ve 34658 sayılı Bakan Oluru ile yayımlanmıştır.
Geri Kazanım Katılım Payına İlişkin Yönetmeliğin Uygulanmasına Dair Usul Ve Esaslar’a erişim için tıklayınız.
Bakanlığımızca yayımlanan bu usul ve esaslar ile geri kazanım katılım payı uygulaması kapsamındaki ürünlerin tanımlanması ve Geri Kazanım Katılım Payına İlişkin Yönetmelik’in genel uygulamalarına ilişkin iş ve işlemler açıklanmaktadır.
Geri Kazanım Katılım Payı uygulamalarına yönelik beyan ve ödeme işlemleri Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından belirlenen ayrı bir sistem üzerinden ve yine Hazine ve Maliye Bakanlığı’nca belirlenen usul ve esaslar uyarınca gerçekleştirilecektir.
Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın geri kazanım katılım payı beyannamesi hakkında duyurusu için tıklayınız.
Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın beyan ve ödeme işlemlerine ilişkin açıklamalarına erişim için tıklayınız.
Geri Kazanım Katılım Payı uygulamasına ilişkin sorularınız için gekap@csb.gov.tr elektronik posta adresi kullanılabilir.
Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında sigortalıları çalıştıran işverenler, bir ay içinde çalıştırdıkları sigortalıların prime esas kazançları üzerinden hesaplanacak sigortalı hissesi prim tutarlarını sigortalıların ücretlerinden keserek, kendi hissesine isabet eden prim tutarlarını da bu tutarlara ekleyerek en geç takip eden ay/dönemin sonuna kadar Kuruma ödeyeceklerdir
Ödeme süresinin son gününün resmi tatile rastlaması halinde ise prim tutarları, en geç resmi tatilin sona erdiği günü izleyen ilk iş günü içinde Kuruma ödenecektir.
Sigorta primleri, Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında sigortalı sayılanlar yönünden;
a) Ayın 1’i ile 30’u arasındaki çalışmaları karşılığı ücret alan sigortalılar için en geç belgenin ilişkin olduğu ayı izleyen ayın son gününe kadar,
b) Ayın 15’i ile müteakip ayın 14’ü arasındaki çalışmaları karşılığı ücret alan sigortalılar için en geç belgenin ilişkin olduğu dönemi izleyen takvim ayının 14’ü ne kadar,
işverenlerce Kuruma ödenir.
Primlerin Yasal Süresinde Ödenmiş Sayıldığı Durumlar
Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında sigortalı sayılanlar yönünden sigorta primleri, bu maddenin dördüncü fıkrasında belirtilen süreler dışında ödenmekle beraber;
a) 18/10/2012 tarihli ve 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanununa göre toplu iş sözleşmesi akdedilen işyerlerinde;
1) Toplu iş sözleşmesi nedeniyle geriye yönelik ödenmesine karar verilen ücret farklarına ilişkin sigorta priminin toplu iş sözleşmesinin imzalandığı tarihi,
2) Yüksek Hakem Kurulu kararı nedeniyle geriye yönelik ödenmesine karar verilen ücret farklarına ilişkin sigorta priminin ise işverenin, toplu iş sözleşmesinin dolayısıyla Yüksek Hakem Kurulu kararının tarafı olan sendikaya üye olması halinde, Yüksek Hakem Kurulu kararının taraf sendikaya tebliğ edildiği tarihi, işverenin herhangi bir sendikaya üye olmamakla birlikte, toplu iş sözleşmesinin dolayısıyla Yüksek Hakem Kurulu kararının tarafı olması halinde, Yüksek Hakem Kurulu kararının işverene tebliğ edildiği tarihi,
3) İşveren ile işyeri sigortalıları arasında akdedilen ve uygulanan iş sözleşmesinin mahkemelerce anılan Kanuna aykırı bulunarak toplu iş sözleşmesi hükümlerinin uygulanması nedeniyle geriye yönelik ödenmesine karar verilen ücret farklarına ilişkin sigorta priminin mahkeme kararının işverene tebliğ edildiği tarihi,
b) Kamu kurum ve kuruluşlarında çalışan ve toplu iş sözleşmesi dışında kalan sigortalı personel ile toplu iş sözleşmesine tabi olmakla beraber sendikalara üye olmamaları sebebiyle özel sektöre ait işyerlerinde sözleşme kapsamında bulunmayan personele yapılan geriye dönük ücret artışlarına ilişkin sigorta primlerinin, kararların alındığı tarihleri,
c) Aylık veya ücretleri Maliye Bakanlığının vizesine tabi olması sebebiyle ödenmesine sonradan karar verilen kamu sektöründe görevli sigortalılar için vizenin gecikmesine bağlı olarak yasal süresi dışında verilmek zorunda kalınan ek prim belgelerine ilişkin sigorta primlerinin, vize işleminin gerçekleştiğine ilişkin yazının ilgili kuruluşa intikal tarihini,
ç) Bir aydan fazla istirahat alan sigortalılara Kurumca ödenen geçici iş göremezlik ödeneğinin yanı sıra işverenlerince toplu iş sözleşmesine dayanılarak istirahatli bulunulan süre için ücret ödenmesi hâlinde, bu ücretlere ilişkin sigorta primlerinin, istirahat süresinin sona erdiği tarihi,
d) 4857 sayılı İş Kanununun 21 inci maddesine istinaden iş mahkemelerince veya özel hakem tarafından verilen kararlar uyarınca göreve iadesine karar verilen sigortalı personel için verilmesi gereken aylık prim ve hizmet belgelerinden dolayı tahakkuk edecek sigorta primlerinin,
1) 21/8/2013 tarihine kadar kesinleşen mahkeme veya özel hakem kararının sigortalıya tebliğinden sonra on iş günü içinde sigortalı, işverene işe başlamak üzere başvurduğu takdirde, onuncu iş gününün içinde bulunduğu ayı,
2) 21/8/2013 tarihinden itibaren sigortalı personelin kesinleşen mahkeme veya özel hakem kararının tebliğinden itibaren on işgünü içinde işe başlamak için işverene başvuruda bulunması ve işverenin usulüne uygun daveti üzerine işe başlaması halinde, davete ilişkin tebligatın alındığı tarihin veya işverenin işçiyi işe başlatmaması halinde, sigortalı personelin işe başlamak için işverene yaptığı başvurusuna ilişkin tebligatın alındığı tarihin içinde bulunduğu ayı,
e) İdare mahkemesi kararlarına göre görevlerine iade edilen sigortalı ile ilgili olarak, ödenmesine karar verilen ücretlere ilişkin sigorta primlerinin, mahkeme kararının idareye tebliğ edildiği tarihi takip eden günü,
f) Kamu kurumlarında çalışan sigortalılar için,
1) 21/8/2013 tarihine kadar idare mahkemesi kararları veya idarece verilen kararlar gereğince geriye yönelik ücret ödenmesi halinde ödemeye ilişkin sigorta primleri mahkeme kararının idareye tebliğ edildiği tarihi takip eden günü veya idarenin karar tarihini,”
2) 21/8/2013 tarihinden itibaren mahkeme kararları veya idarece verilen kararlar gereğince geriye yönelik ücret ve ücret niteliğinde ödeme yapılması halinde ödemeye ilişkin sigorta primleri mahkeme kararının idareye tebliğ edildiği tarihi takip eden günü veya idarenin karar tarihini,
g) 657 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin (B) bendi kapsamında bulunanlardan Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamına girenler gibi sigortalı olması öngörülenlere enflasyon farkı veya başka ad altında geriye yönelik olarak yapılan ödemelere ilişkin sigorta primlerinin, ödemenin yapıldığı tarihi,
ğ) Toplu iş sözleşmelerine tabi işyeri işverenlerince veya kamu idarelerince ya da yargı mercilerince verilen kararlara istinaden, hizmet akdinin mevcut olmadığı veya askıda olduğu bir tarihte ödenen ücret dışındaki ödemelere ilişkin sigorta primleri belirtilen mercilerin kararlarının kesinleşme tarihlerini,
h) Yabancı ülkelere sefer yapan ulaştırma araçları, aylık prim ve hizmet belgesinin Kuruma verilme süresi içinde Türkiye’ye dönmemişse bu araçlarda çalıştırılan sigortalılara ilişkin tahakkuk ettirilecek sigorta primleri bu maddenin dördüncü fıkrasında belirtilen ödenme süresinin sona erdiği tarihten itibaren bir ayı geçmemek şartıyla araçların Türkiye’ye dönüş tarihini,
ı) 4046 sayılı kanunun 21 nci maddesine istinaden iş kaybı tazminatı ödenen sigortalı personel ile 4447 sayılı kanunun ek 5 inci maddesi kapsamında doğum ve evlat edinme sonrası yarım çalışma ödeneği ödenenlere ilişkin sigorta priminin ödemenin yapıldığı tarihi,
izleyen ay/dönemin sonuna kadar Kuruma ödenmesi halinde yasal süresi içinde ödenmiş kabul edilir.
Prim borçlarının katma değer vergisi iade alacağından mahsup suretiyle ödenmesi
Prim borçları katma değer vergisi iade alacağından mahsubu suretiyle de ödenebilir. Bu takdirde katma değer vergisi iade hakkı sahibi kendisinin, mal veya hizmet satın aldığı veya iştirak veya ortaklık ilişkisi içinde bulunduğu işverenlerin prim borçları için de mahsup talep edebilir.
Bu durumda prim borçlarının katma değer vergisi iade alacağından mahsup suretiyle ödenmesinin talep edilmesi durumunda, primin en geç ödenmesi gereken yasal süre; Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendine tabi sigortalı çalıştıran işverenlerden; sigortalılara ait ücretleri her ayın 1’i ila sonu arasına ilişkin olarak ödeyen işverenler yönünden, primin ilişkin olduğu ayı takip eden ayın sonu (vade) yerine, vadeyi izleyen yirminci, sigortalılara ait ücretlerin her ayın 15’inden, ertesi ayın 14’üne kadarki döneme ilişkin olarak ödendiği işverenler yönünden ise, primin ilişkin olduğu dönemi takip eden dönemin sonu (vade) yerine, vadeyi takip eden yirminci gün olacaktır.
Prim Borçlarında Gecikme Cezası ve Gecikme Zammı Uygulaması
Kurumun prim ve diğer alacakları süresi içinde ve tam olarak ödenmezse, ödenmeyen kısmı, sürenin bittiği tarihten itibaren ilk üç aylık sürede her bir ay için % 3 oranında gecikme cezası uygulanarak artırılır. Bu oran, 1/3/2010 tarihli ve 2010/260 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı Eki Kararın 1 inci maddesiyle 28/4/2010 tarihini takip eden aybaşından geçerli olmak üzere %2 olarak belirlendiğinden, 1/5/2010 tarihinden sonraki aylar için bu oran %2 olarak uygulanacaktır. Ayrıca her ay için bulunan bu tutarlara ödeme süresinin bittiği tarihten başlamak üzere borç ödeninceye kadar, her ay için ayrı ayrı Hazine Müsteşarlığınca açıklanacak bir önceki aya ait TL cinsinden ıskontolu ihraç edilen Devlet İç Borçlanma Senetlerinin aylık ortalama faizi, bileşik bazda uygulanarak gecikme zammı hesaplanacaktır.
Gerçek gider yönteminin seçilmesi ve konut kira gelirlerine uygulanan istisnadan yararlanılması durumunda, gerçek gider tutarının istisnaya isabet eden kısmı, gayri safi hasılattan indirilemeyecektir.
Vergiye tabi hasılata isabet eden indirilebilecek gider kısmı aşağıdaki formül kullanılarak hesaplanabilir.
İndirilebilecek Gider =
Toplam Gider x Vergiye Tabi Hasılat*
Toplam Hasılat
(*) Vergiye Tabi Hasılat = Toplam Hasılat – Mesken Kira Geliri İstisnası
Örnek: Mükellef (D), sahibi olduğu konutu 2019 yılında kiraya vermiş olup, 48.000 TL kira geliri elde etmiştir. Başka geliri bulunmayan mükellef, gayrimenkulü ile ilgili olarak 16.000 TL harcama yapmış olup, gerçek gider yöntemini seçmiştir.
Mükellef, 16.000 TL tutarındaki toplam giderin vergiye tabi hasılata isabet eden kısmını gerçek gider olarak indirebilecektir
1- 3568 sayılı Kanun uyarınca çıkarılan tebliğlere göre aktif büyüklükleri veya net satış hasılatlarının belli bir tutarın üzerinde olması nedeniyle beyannamelerini meslek mensubuna imzalatma zorunluluğu bulunmayan mükellefler
2- Muhasebeye ilişkin işlemleri, işletmeye bağlı olarak çalışan ve 3568 sayılı Kanuna göre ruhsat almış bulunan meslek mensupları tarafından yerine getirilenler
3- Yeminli mali müşavirlerle tam tasdik sözleşmesi imzalanmış olan mükellefler
4- Katma Bütçeli İdareler, İl Özel İdareleri, Belediyeler ve bunlara bağlı iktisadi işletmeler, Kamu İktisadi Teşebbüsleri, Devlet ve Kamu İktisadi Teşebbüsleri İştirakleri, Döner Sermayeli İşletmeler, Özerk Kuruluşlar ile Diğer Kamu Kurumları ve Noterler
5- Gayrimenkul sermaye iradı mükellefleri
6- 1581 sayılı Kanuna göre kurulan Tarım Kredi Kooperatifleri ve Birlikleri
7- 1136 sayılı Avukatlık Kanununa göre ruhsat almış avukatlar
8- 3568 sayılı Kanun uyarınca yetki almış olan Serbest Muhasebeci, Serbest Muhasebeci Mali Müşavir ve Yeminli Mali Müşavirlerden, mesleki faaliyetini icra etmeyen ancak, gelir getirici faaliyette bulunanlar
Kira geliri elde edildiği halde beyanname verilmemesi veya eksik beyan edilmesi halinde ne olur?
– Konutlardan elde edilen kira gelirleri beyan edilmez veya eksik beyan edilirse, istisna uygulamasından yararlanılamaz. Ancak, idarece herhangi bir tespit yapılmadan önce, süresinde beyan etmedikleri veya süresinde verdikleri beyannamede yer almayan mesken kirası gelirlerini, kendiliklerinden, süresinden sonra verecekleri beyanname ile beyan edenler söz konusu istisnadan yararlanabileceklerdir.
– Geçmiş takvim yıllarına ait kira gelirlerini ilgili beyan döneminde hiç beyan etmeyen veya eksik beyan eden kira geliri sahiplerinin bu gelirlerini, Vergi Usul Kanununda yer alan Pişmanlık ve Islah hükümlerinden yararlanarak beyan etmeleri de mümkündür.
– Beyan edilmesi gereken kira gelirinin bildirilmemesi halinde, mükellef adına ceza kesilir ve gelir takdir komisyonunca takdir edilir. Takdir edilen gelir üzerinden, gelir vergisi ile vergi ziyaı cezası hesaplanır.
Ayrıca gecikilen her ay için gecikme faizi talep edilir. Bu şekilde tahakkuk eden vergi, ceza ve gecikme faizinin tahakkuk tarihinden itibaren bir ay içinde ödenmesi gerekmektedir. Ödenmediği takdirde, vergi dairesince ayrıca her ay için ayrı ayrı gecikme zammı hesaplanmak suretiyle cebren tahsil yoluna gidilir.
Sadece konut kira geliri elde edenlerin istisna tutarının altında konut kira geliri elde etmesi halinde bildirimde bulunması gerekir mi?
Konut kira geliri elde eden kişilerin, yıllık olarak tespit edilen istisna tutarının altında kira geliri elde etmesi halinde vergi dairesinde mükellefiyet kaydı açtırmasına ve beyanname vermesine gerek bulunmamaktadır.
İşyeri kira geliri olan bir gerçek kişi yıllık gelir vergisi beyannamesi verdiğinde mesken olarak tuttuğu evin kira bedelini indirim konusu yapabilir mi? Eğer yapabilirse, 2019, 2020 ve 2021 yılları için peşin ödeme yaptığında 2019 yılı gelir vergisi beyannamesinde ödediği toplam tutarı indirim konusu yapabilir mi?
Gerçek usulü seçen GMSİ mükellefleri; KONUT kira geliri elde edenler ödedikleri KONUT kira giderini indirebilirler. (GVK 74/10)
Kira gelirleri olan mükellefin geçirdiği kaza sebebi ile bakımı için tutulan hizmetlinin SGK ücret gibi giderleri verilecek olan 2019 yılı yıllık beyannameden düşülebilir mi?
Yıllık beyannameden indirilecek unsurlar GVK 89. madde de sayılmıştır.
Gökhan Emin ÇERÇİ 